ملمع

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 098

 

بمن تارتن حاجی گوید بزور

نه رفتم به مکه به حق شکور

 

نه باغ و نه خانی، نه دکانی وار

نه فابریک و کندی، دگرمانی وار

فقط معجزین بیر قوری جانی وار

ضعیف و نحیف است آنهم چو مور

 

منیم یوخدی پولیم آپار تارتن

نه بیر دو هزاری نه ده بیر تومن

اگر بر فلکّه نهی پای من

زنی چوب و شلاق تا نفخ صور

 

به حق غریب خراسان و طوس

آلا بیلمه سن بنده دن بیر فلوس

"نترسند دلیران ز آواز کوس"

چرا؟ به هر آنکه نیم پور تور

 

نه من قورخورام سققل و بیغدن

نه خوف ایلرم گردش میغدن

منیم ناطقه م تیز در تیغدن

بیا تو به میدان مکن گورگور

 

نگیرد شهان مالیات از گدا

بود مفلس اندر امان خدا

....

....

 

چکرسن سن آلتی شکل دفتره

ساتاشیرسان آخوند دین پروره

اگر حق سوزین وار دو چیخ منبره

بگو بر جماعت لیال و سحور

 

چو رفتی به بالای منبر چو برق

به صلوات شادت کنند اهل شرق

بگیرند دستت ببوسند خلق

اگر گفته باشی ز حور و قصور

 

الا ای برازندۀ چاه ویل

اگر سنده وار دین اسلامه میل

قلم آل اله یاز دعای کمیل

که لازمدی بو چوخ به اهل قبور

 

تو غیبت کنی صبح و عصر و ضحی

تو صحبت کنی از تیاتورها

دییرسن گولون سیزده نادرشاها

ائدر خلق دوران عبور و مرور

 

دف و تار او دم، آه و زار ایلیور

دل عاشقی بیقرار ایلیور

ییخیر دین ائوین تار و مار ایلیور

نگاه دو چشم بنات طهور

 

نه مفتون شَبدَر و نه لاله در

عجم ملتی عاشق ناله در

مگر بو جماعت تکذ خاله در

که آلسین غازیت سندن ای بیشعور

 

اگر طالب جنت خرمی

به کوی شتربان گذر کن همی

بکن توبه در پیش ملا عمی

ز عصیان نسیان ز فسق و فجور

 

دییرسن که یوخسولار ایلر ختو

چکر بگلر آتینا شال وقشو

یازیرسان که خانلار ییه رلر چلو

گیه ر اگنینه پوستین سمور

 

ستیزه مکن با خداداگان

خدا داده دولت به شهرزادگان

به بالا رود کار افتادگان

لنینی کند چون در ایران ظهور

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٥۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢۳
تگ ها :

عموغلی (صابره نظیره)

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 098

 

بش گوندی جهان دولتی نیلرسن عموغلی

علم و هنر و صنعتی نیلرسن عموغلی

 

ئولچ کولگه نی گوندوز، گئجه باخ اولدوزا آیه

کافر قاییران ساعتی نیلرسن عموغلی

 

بوزباش دئدیگین باشه بلا جانه خطر در

یات دور سحر اولسون، اتی نیلرسن عموغلی

 

عریان گله جک محشره مخلوق تماما

آلما نسیه، خلعتی نیلرسن عموغلی

 

بیغیرت ائدر آغلاماق انسانی دییه رلر

خرج ایله گئده دولتی نیلرسن عموغلی

 

باغلا بئلیوه غیرتی، ناموسی، حیانی

سات قدّره نی، حاجتی نیلرسن عموغلی

 

آرخا یارالی، باش یارالی، سینه جراحت

بو زحمتیله جنتی نیلرسن عموغلی

 

سن روم قیزینی بسله بک اوغلاندا، دانیش، گول

ایراندا کی آج کلفتی نیلرسن عموغلی

 

حوری وئره جکلر سنه خرمن کیمی زلفی

بیر کله سی داز عورتی نیلرسن عموغلی

 

واعط که ساتیبدر سنه جنات نعیمی

شاهد دی خدا، حجتی نیلرسن عموغلی

 

ساققالی اوزون، کله سی کوت، فکری داریسقال

سن صورته باخ سیرتی نیلرسن عموغلی

 

معجز دانیشار بال کیمی آچ آغزیوی دینله

قندی، رطبی، شربتی نیلرسن عموغلی

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٥۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢۳
تگ ها :

وار یا یوخ؟

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 097

 

ساقیا چله چیخوبدر، ارییوب قار، یا یوخ؟

هم منه سویله گوروم شیشه ده می وار یا یوخ

 

بیلمیرم وار نفسی، یا که ئولوبدر "معجز"

ساقی قوی شیشی اودا، باس گوره ک آنلار، یا یوخ

 

بئله بیحس دوشوبدو، دیه سن پولسوزدر

بیر قدر زر توکه سن اووجونا قالخار، یا یوخ

 

یخدیغی قصرلری، بیرده تیکرمی، ساقی

توکدیگی قانلارا ظالم فلک آغلار، یا یوخ

 

سنه قوربان اولوم ای دفتر جمهوریت

بو گوزه ل تخم بیزیم یرده جوجوقلار، یا یوخ؟

 

آل قاجاری فلک سالسا آیاقدان جانا

گوره سن ملت ایران گئنه یوخلار، یا یوخ

 

ده گوروم شاه عجم، احمد بی غصه و غم

مرض سلله دچار اولسا آریخلار، یا یوخ

 

تار شرعه توخونارمی عجبا بو مطلب

"هن" دییه رمی بو ایشه بوینی یوغونلار، یا یوخ

 

ای منجم منه بیر سویله گوروم بایرامدا

منی بیر بوسه ایله خوشدل ائدر یار، یا یوخ

 

ایستیرم کورکی ساتام، قورخورام اما ای وقت

باخ گوراخ، گویدکی آنباریده قار وار، یا یوخ

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٥۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢۳
تگ ها :

انشاءالله

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 094

 

ساقیا بیله آف و اوف ائتمه

دولانار بو زمانه انشاءالله

 

خلقه ایلر زمانه رحم داخی

اوخی قویماز کمانه انشاءالله

 

ئوز ئوزین ئولدیریبدی شاه قجر

دار عقبایه ایلیوبدی سفر

دوزدی بو سوز، یالان دگل بو خبر

بویانیب رختی قانه انشاءالله

 

وئردی چون تاج وتختنی باده

قالمادی ایش اونا بو دنیاده

ساقیا قورخما دور گتیر باده

داخی گلمز بویانه انشاءالله

 

 

قالدی بیرجه برادری شاهین

اودا دوشموش گوزیندن آللهین

توکه قانین گرک او بد راهین

بلکه ملت اویانه انشاءالله

 

 

ملتین دردی جهل و غفلتدر

چاره سی علم ایله صنعتدر

خلقمز خلق با کیاستدر

گلر آخر زبانه انشاءالله

 

اوخودار نوجوان انسانی

عالم ایلر قیزی و اوغلانی

اولار همره زمان طولانی

عمری هم شادیانه انشاءالله

 

 

اولار آیریپلانلار آماده

گزه ریک بیزده چرخ میناده

دمله ریک چایی عرش اعلاده

توکه ریک استکانه انشاءالله

 

 

یری ماشینیله سوکر زارع

خرمنی علمیله دوگر زارع

قازانار خیلی سیم و زر زارع

ایشله مز مفته خانه انشاءالله

 

فعله و رنجبر گئده ر درسه

روزنامه آلیب چوبان گلسه

اولار هم کربلای تحفه نیسا

آشنا هر زبانه انشاءالله

 

چون اولار علم و فضل اناثه انیس

یخیلار خانمان ناف نویس

داخی گئتمز تکذبان خبیث

جانب وایقانه انشاءالله

 

 

او زمان خلق غصه دن آزاد

اولار هم گوز ایشیق، گونول آباد

کسیلر بانک ناله و فریاد

دوزه لر بو زمانه انشاءالله

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٥۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢۳
تگ ها :

شاه فرنگستاندادر

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 094

 

یوخدی جمهوریتین دنیاده قدر و قیمتی

سرنگون اولسون گوروم شاهین او قد و قامتی

 

بسکه ملت اولدی لاغر نی کیمی غم غصه دن

روضۀ رضواندا پیغمبر سویلر وا امتی

 

اهل خبره قویدیلار قنطاره شاهی چکدیلر

اللی باتمان استخوانی گلدی، یوز باتمان اتی

 

تخت مرواریده چون چیخدی دئدی ساقی گتیر

عورتی، اوغلانی، تاری، عودی جام و عشرتی

 

ملت آغلارکن او ساز و سوزله مشغولیدی

قارنی شیشمزدی او قدری گر اولیدی غیرتی

 

قویدی شاپقا باشنه ائتدی فرنگستانه سفر

صحن مهمانخانه ده طغیانه گلدی شهوتی

 

بسکه هر گون، هر گئجه ائتدی زنا اول نابکار

.......

 

چوخ دگل یوزمین تومن بیرآروادا احسان ائدر

ایلده خرج ائتمز مگر یوزمین تومن شاه عورتی

 

 

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٥۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢۳
تگ ها :

جمهوریته

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 093

 

ساقیا بیر باده وئر ابنای جمهوریته

تشنه در اهل وطن صهبای جمهوریته

 

ساکت اول، آهسته گل، تند اسمه ای باد صبا

قورخورام توز اگلشه سیمای جمهوریته

 

بیر پارا نادان کیشی (باش سیز بدن اولماز) دئیه ر

پس دئمک واقف دگیل معنای جمهوریته

 

قوردا وئردی گله نی، چون کله سیز چوپانیمیز

اول جهتدن دوشمشیک سودای جمهوریته

 

قامتی اولدی خمیده بینوا ایرانلینین

بسکه کرنش ایلدی اعدای جمهوریته

 

قبلۀ عالملره یوز ایل (بلی قوربان) دئدیک

بیر زماندا "هن" دییه ک آقای جمهوریته

 

ایسته سن قید اسارتدن خلاص اولماق گرک

قوی قدم موسی کیمی دریای جمهوریته

 

ائتدی احیا ینگی دنیا مردگانین بالتمام

سن ده یالوار ای اوغول عیسای جمهوریته

 

بیر قاریش یر یوخدی لم یزره فرنگستاندیه

ایله بیر عطف نظر صحرای جمهوریته

 

محتکرلر آستانین بوس ائدن جهالدر

یوز سوره عاقل گرک طغرای جمهوریته

 

قدر زر "معجز" شناسد، قدر گوهر گوهری

اولماز هر کس مشتری کالای جمهوریته

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٥۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢۳
تگ ها :

وار

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 091

 

نه لیره و نه منات و نه پنجهزاریم وار

پیاله وئر منه ساقی گر اعتباریم وار

 

نه بنگی یم، نه پلاکش، نه شیره کش، نه فلان

نه بابیه م، نه طبیعی، نه چارپاریم وار

 

قناعتیله گئچیننم به قدر امکان من

برای اینکه نه تیلوم، نه شیندواریم وار

 

حاجی نهاره ائدیر میل کوفتۀ کوکی

فقط منیم نه کبابیم، نه بال نهاریم وار

 

ایچینده کسسه گی، داشی، فلانی، بهمانی

قارا، قورا، آجی، شور نان کمعیاریم وار

 

نه ارشدم، نه سمیتقو، نه مرتضی قلیخان

نه سنی ایله و نه شیعه ایله کاریم وار

 

نه حاکمم، نه مباشر، نه سیلله یم، نه یامان

نه نوکرم، نه غلامم، نه آبداریم وار

 

نه رعیتم، نه شهنشه، نه میر خالصجات

نه ملجأم، نه پناهم، نه غمگساریم وار

 

نه قولچوماغم، نه عاجز، نه ده که اربابم

نه فورخارام، نه چکیلله م اوجا دیواریم وار

 

اگر واریندی سنین خیلی نقره و ذهبون

منیم ده کتده طلبکار بیشماریم وار

 

یاخین گه، قورخما نه افسونگرم نه افسونخوان

نه عقربم، نه ایلانم نه شاهماریم وار

 

نه دیلمقان، نه لکستان منیمدی، نه اورمی

نه ماکو، نه خوی، نه چهریق، آدلی بیر دیاریم وار

 

اگر واریندی سنین یار ماه رخساین

منیم ده بیر باشی داز، عقل آز نگاریم وار

 

اونا من هر نه جفا ایلسم، دوام ایلر

طلاق وئرمگه چون الده اختیاریم وار

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٥۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢۳
تگ ها :

قلم

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 088

 

نویسندۀ سرگذشت جهان

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

سفیرکبیر انوشیروان

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

قلم حکم فرمادی هر عصرده

قلم اهلین اگلشدیره ر قصرده

عزیز ایلین یوسفی مصرده

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

او در رستمی راکب رخش ائدن

اودر هیکل نادری نقش ائدن

شه عباسه نام نکو بخش ائدن

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

یازار گونده مینلرجه فرمان سخت

ایه ر باش اونا صاحب تاج و تخت

سپهدار و سردار و سالار بخت

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

قلم یازدی چون قتل فرمانینی

اوروس چارینین توکدیلرقانینی

ائدن خلع هم تورک سلطانینی

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

قلمدن سؤال ایله سن ممده لی

نچون تختدن دوشدی اولدی دلی

سبب کیمدی؟ سویلر به صوت جلی

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

ائده نمز دیک عالمده سیر و سفر

قلم ائتمه سیدی بیزی با خبر

نگارندۀ نقشۀ بحر و بر

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

اگر اولماسیدی جهاندا مداد

کیم ایلردی خیام و سعدینی یاد

سخندان شیرین زمان بلاد

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

اگر اولماسیدی جهاندا قلم

دییلمزدی دنیاده نام عجم

علمدار فردوسی محترم

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

ئولوب شیخ محمود جنت مکان

قالیب "گلشن راز" اوندان نشان

اونی شهرۀ شهر ائدن دوستان

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

 

اجل باغلاییب صابرین گوزلرین

قویوب یالقیز اوغلانلارین قیزلارین

دیری ساخلیان "هوپ هوپون" سوزلرین

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

 

دئدیم چون هانی حافظ دهر شوم

نولوب شمس عطار، ملای روم

دئدی: نیلیسن ایندی بحر العلوم

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

 

گوروب خسروی هاتفی گورکن

بیچیب لعلیله، صائبه هم کفن

بوشاعرلرین نامین احیا ائدن

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

جهان قالدی یاران نه خاقانیه

نه ابن یمینه، نه قاآنیه

او که دل چویرمز بودیوانه یه

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

 

گئدیب دهردن عرفی و انوری

وئریب جان هم او جامی وجوهری

بو گون اونلارین وارث اکبری

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

جهاندا اگر اولمییدی مداد

سنائینی آیا کیم ایلردی یاد

باباطهره یاور خوش نهاد

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

اسیر ایلییب ایرجی روزگار

نظامینی، خواجوئینی بیقرار

او که ئولمز هرگز، یاشار بیشمار

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

دئدیم آغلیا آغلیا ای قلم

هانی سبزواری، هانی محتشم

دئدی: معجز الساعه حی الامم

قلمدر قلم بارک الله قلم

 

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٥۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢۳
تگ ها :

تکذبان آلاسان

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 085

 

دئدیم آنا منه بیر یار گل دهان آلاسان

که یعنی اوغلوا بیر خوش تکذبان آلاسان

 

دئدی: اوغول گوریرم عشق ائدیب سنی بنده

یانیر چراغ محبت سرای سینه نده

صباح سنه تاپارام بیر تکذ، فقط سن ده

گرک اونا زری یل، هم مادام تومان آلاسان

 

دئدیم آنا آلارام هر نه ایسته سن فوری

فقط بیرین آلاجاقسان که مثل بیر حوری

ائده اوتاقی منور جمالینین نوری

لبی شکر، گوزی شهلا، قاشی کمان آلاسان

 

دئدی قبول ائلدیم سوزلرین تمامین من

گئدیب سنه تاپارام بیر نگار غنچه دهن

جمالی گون کیمی روشن، فقط گرک هم سن

بش آلتی پردی و بیر دشته کرواشان آلاسان

 

دئدیم اولار نه یه لازمدی؟ سویلدی: آبالا

بو رسمدر که گلین قاین آنا ایدر دعوا

او کرواشانی قاپار چون هجوم ائدر آناوا

آماندی پردینی سن گوتوروب دابان آلاسان

 

آرایه گیرمه اوغول اللرین باتار قانه

نه آرخا چیخ منه، نه غنچه لب تکذبانه

اگر تکذ منی ئولدیردی سالدی میدانه

برای غسل گرک قونشودا قازان آلاسان

 

نه قدر معجز آنان ساغدی دوشمه بو هوسه

هاچان که ئولدی آنان گیر نگاریله قفسه

رذیل اولارسان اوغول قونشولار گلنده سه سه

نه قدر وار او، مبادا تکذبان آلاسان

 

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٠٦ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢٢
تگ ها :

اوغول و آنا

دیوان معجز شبستری، جلد اول، صفحۀ 083

 

اوغول

امتحان وقتی گلیر گوز یاشیم آخیر آباجی

مکتبه گئتمگی من سئومیرم آخیر باجی

 

آنا

چاشت بندین گوتور اوغلان ئوزیوی وئر مچیده

سنه بیر فایده یوخدور او قویونلا گئچیده

 

اوغول

اوخوماق یوردی منی چاتلادی بینیم آباجی

هوسیم یوخ مچیده گئتمگه نینیم آباجی

قوی گئدیم کوچه ده قار گول له سی اوینیم آباجی

 

آنا

جاهلی کور حساب ایلییب ارباب کمال

معرفتسیزلره ائششه ک کیمی یوکله ل له چوال

اوخویوب یازمیان انسان اولور حیوان کیمی لال

 

اوغول

آباجی کهنه مچیدلر هامیسی اولدی خراب

خیلی آسانیدی مرحوم او جنابباس و نصاب

ذهنیمه قوورا چکیر ایندی بو تاریخ و حساب

 

آنا

زحمتین چکمیشم اون سکیز ایل ای تازه جوان

گئت بالا مکتبوه خواب جهالتدن اویان

ای اوغول جهلدی بیز ملتی ذلتده قویان

 

اوغول

چون سحر درسین اوخور خیردا اوشاقلار عجله

دییه سن که توکولوب مکتبه قارغا قجله

جیغ و میغ، دیغ سه سینه آز قالی باشیم گیجه له

 

آنا

چونکه سن شوق وئروبسن او ایتیله اولاغا

او جهتدن که خوش گلمیر او سه سلر قولاغا

خواب غفلتندن اویان یاتما بیله ای بالاغا

 

اوغول

نه قویوب کیسه سنه علم اوخویانلار ای آنا

او معلم که وئریر درس منه صبح و مسا

مین مصیبتله سالیر چیگنینه بیر کهنه عبا

 

اما

هر شب جمعه عوامین پلووی دم چکیری

بیسواد حاجی لارین حسرتین عالم چکیری

گوریسن علم اوخویانلار نه قدر غم چکیری

 

اما

 

علمسیزلر گوریرم پول قازانیر سرعتیلن

هانسی میرزا قازانیب حجه گئدیب عزتیلن

روضه خوانلار قوجالاندا گئچینیر ذلتلن

 

آنا

پول گئدر بیر گون الیندن کیشینین، پرده دوشر

بیسواد حاجینین آخر ایشی نامرده دوشر

یازی بیلمز گئده میرزالیق ائده درده دوشر

 

بس نه ائتسین؟

 

یا گرک بیله حاجی داش ییغا باغدا، قانادا

یا که بیر بئل گوتوروب ایشلیه ارخ بانادا

اوغلینی چوخ اوخودار معرفت اولسا آنادا

  
نویسنده : یانار اولدوز ; ساعت ٢:٠٦ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٧/٢٢
تگ ها :

← صفحه بعد